Kadınların eşit yurttaşlık mücadelesi sürüyor
Türkiye’de laik hukuk sisteminin temel taşlarından biri olan Türk Medeni Kanunu, kabulünün 100. yılında barolar, akademi ve basın tarafından farklı etkinlik ve açıklamalarla anıldı. Yapılan değerlendirmeler ve etkinliklerde Medeni Kanun’un sadece bir yasa değil, Cumhuriyet’in en köklü devrimlerinden biri olduğu vurgulandı.
Bir devrim kanunu
İstanbul Barosu, yayımladığı açıklamada Medeni Kanun’u “devrim kanunu” olarak nitelendirerek, 17 Şubat 1926’da kabul edilen düzenlemenin laik hukuk düzeninin inşasında belirleyici rol oynadığını belirtti. Açıklamada, kadınların resmi nikâh, boşanma, miras ve velayet gibi alanlarda eşit haklara kavuşmasının tarihsel bir kırılma noktası olduğu ifade edildi. Baro, özellikle nafaka, mal rejimi ve aile hukukuna ilişkin güncel tartışmalara dikkat çekerek, kadınların kazanılmış haklarının geriye götürülmemesi gerektiğini vurguladı.
Görsel kaynak: okubil.org
Eşit yurttaşlık mücadelesi devam ediyor
Türkiye Barolar Birliği (TBB) Kadın Hukuku Komisyonu (TÜBAKKOM) da 100. yıl dolayısıyla yayımladığı açıklamada Medeni Kanun’un kadınlar açısından eşit yurttaşlık statüsünün hukuki temeli olduğunu belirtti. Açıklamada, çok eşliliğin kaldırılması, resmi nikâh zorunluluğu ve mirasta eşitlik gibi düzenlemelerin kadınları aile içinde bağımlı bir konumdan çıkararak hak sahibi bireyler haline getirdiği ifade edildi. Ancak günümüzde nafaka ve zorunlu arabuluculuk gibi başlıklar üzerinden yürütülen tartışmaların, kadınların haklarına yönelik riskler barındırdığına dikkat çekildi.
Akademik etkinliklerle anıldı
Bilkent Üniversitesi Hukuk Fakültesi de Medeni Kanun’un kabulünün 100. yılı dolayısıyla bir etkinlik düzenledi. Akademisyenler, Medeni Kanun’u Cumhuriyet’in hukuk devrimi bağlamında ele alarak tarihsel arka planı ve güncel yansımalarını tartıştı. Etkinlikte, Medeni Kanun’un yalnızca aile hukukunu değil, mülkiyet, miras ve kişilik hakları gibi alanları da kapsayan geniş bir toplumsal dönüşüm projesi olduğu ifade edildi.
Görsel kaynak: elele.com.tr
Ankara’da Türk Kanunu Medenisi’nin 100. yılı paneli
Atatürk Araştırma Merkezi tarafından, Türk Medeni Kanunu’nun kabulünün 100. yılı dolayısıyla Ankara’da bir panel düzenlendi. Etkinlik, Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu Yerleşkesi’nde gerçekleştirildi. 2026 Yılı Cumhurbaşkanlığı Yatırım Programı kapsamında yürütülen “Türk Kanunu Medenisi ve Cumhuriyet Projesi” çerçevesinde yapılan panel, saygı duruşu ve İstiklal Marşı’nın ardından tanıtım filmi ve özel video gösterimiyle başladı.
Açılış konuşmasını Merkez Başkanı Prof. Dr. Ahmet Kılınç yaptı. Panelde, Prof. Dr. Bengül Bolat kadınların toplumsal ve siyasal hayata katılım sürecini Medeni Kanun bağlamında ele alırken, Dr. Banu Fatma Günarslan mal rejimine ilişkin güncel hukuki değerlendirmelerde bulundu. Dr. Hatice Cemre Akyılmaz ise Medeni Kanun’un Cumhuriyet’in eşitlik ve hukuk devleti anlayışındaki kurucu rolüne değindi.
Görsel kaynak: catlakzemin.com
25 Şubat 2025, Ataşehir’de de panel
Ataşehir’de gerçekleşen panelin ardından katılımcı hukukçuların ve sivil toplum temsilcilerinin üzerinde uzlaştığı temel noktalar şunlar oldu:
- Laisizm ve Hak Güvencesi: Medeni Kanun’un 100. yılında, aile hukukunda dini referanslar yerine laik hukuk sisteminin korunmasının, kadınların mirastan boşanmaya kadar her alandaki tek güvencesi olduğu vurgulandı.
- Nafaka ve Mülkiyet: “Yoksulluk nafakası” tartışmalarının kadını ekonomik şiddete açık hale getirdiği, 100 yıl sonra bile bu hakkın tartışılmasının bir geri adım olduğu belirtildi.
- Dijital Haklar: Kanunun 100. yılında, güncellenmesi gereken en önemli alanın “dijital şiddet ve dijital mal varlıkları” olduğu, 1926 ruhunun dijital çağa entegre edilmesi gerektiği ifade edildi.
Kaynakça:
Anadolu Ajansı. (2026,17 Şubat). Atatürk Araştırma Merkezince kabulünün 100. yılında Türk Kanunu Medenisi paneli düzenlendi. Habertürk.
İstanbul Barosu. (2026,17 Şubat). Devrim Kanunu Medeni Kanun 100 yaşında.
Türkiye Barolar Birliği. (2026, 17 Şubat). Türk Medeni Kanunu’nun 100. yılında kadınların eşit yurttaşlık mücadelesi sürüyor.
Coşkunarda, G. (2026, 22 Şubat). Medeni Kanun 100 yaşında: Kadın haklarının dünü, bugünü, yarını. Hürriyet.
Bilkent Üniversitesi Hukuk Fakültesi. (2026). Türk Medeni Kanunu’nun kabulünün 100 yılı kutlandı.
Görsel kapak: cydd.org.tr
