Bir el, beş parmak. Avuç içi açık. Sonra başparmak içeri kapanır ve diğer parmaklar onun üzerine kapanır. Bu basit hareket, dünya genelinde “sessiz yardım çağrısı” olarak bilinir. Bağırmanın, konuşmanın, yardım istemenin mümkün olmadığı anlarda kullanılır. Genellikle şiddet, tehdit, takip ya da zorla tutulma durumlarında… Özellikle kadınlar ve çocuklar için.
Bu işaret ne anlama gelir?
Bu bir şaka değildir. Bu bir jest değildir. Bu bir “dikkat çekme” davranışı hiç değildir. İşaretin tek bir anlamı vardır: “Tehlikedeyim ve şu an yardım isteyemiyorum.” Neden bu kadar önemli? Çünkü şiddet her zaman yüksek sesle gelmez.
Bazen kalabalık bir markette, bazen bir kafede, bazen sokakta yaşanır ve çoğu zaman mağdur, yanında duran insanlara bakar ama konuşamaz. Bu işaret tam da bu yüzden geliştirildi: Sessiz, hızlı ve fark edilirse hayat kurtarıcı.
Gördüğümüzde ne yapmalıyız?
Bu noktada en kritik mesele şudur: Yanlış tepki vermemek. Kişiye doğrudan “İyi misin?” diye sormak, onu daha büyük tehlikeye atabilir. Şiddet uygulayan kişi yanındaysa, müdahale etmek yerine yetkililere haber vermek gerekir. Market, kafe, AVM gibi alanlarda çalışanların bu işareti tanıması hayati önem taşır. Bu işareti gördüğünüzde: Emniyet birimlerine bilgi verin, mekân çalışanıysanız; prosedür başlatın.
“Yanlış anlamış olabilirim” demeyin. Yanlış alarm, kaybedilmiş bir hayattan daha ağır değildir.
Görsel kaynak: bugunkibris.com
Asıl sorun: Bilinmiyor olması
İşaretin varlığı, toplumun büyük bir kesimi tarafından hâlâ bilinmiyor. Bilinmediği için de işe yaramıyor. Dolayısıyla mesele sadece bir olayın detayı değil; toplumsal farkındalık meselesi. Bu işareti bilmek bir “duyarlılık” değil, bir sorumluluktur.
Son söz
Belki hiçbir zaman bu işareti yapan kişiyle karşılaşmayacaksınız ama bir gün, bir yerde, biri size bakıp bu hareketi yaparsa…O an bildikleriniz, onun kaderini belirleyebilir. Bu yüzden paylaşın. Öğrenin, öğretin. Sessiz yardım çağrıları, ancak biz duyarsak işe yarar.
Kaynakça:
Canadian Women’s Foundation. (2020). Signal for help. In Canadian Women.
World Health Organization. (2021). Violence against women prevalence estimates, 2018. In Who Int.
UN Women. (2020). The shadow pandemic: Violence against women during COVID-19. In Un Women.
BBC News. (2021). What is the hand signal for help and how does it work? In BBC News.
