Türkiye Kadın Dernekleri Federasyonu (TKDF), kişilerin rızası dışında paylaşılan ya da paylaşılmakla tehdit edilen mahrem fotoğraf ve videolara karşı StopNCII.org platformuna dikkat çekti. Ücretsiz hizmet veren sistem, görüntülerin kendisini paylaşmadan oluşturduğu dijital parmak izi sayesinde içeriklerin katılımcı platformlarda yayılmasını önlemeyi amaçlıyor.
Mahrem fotoğraf ve videoların kişinin izni olmadan paylaşılması, bu içerikler üzerinden tehdit veya şantaj yapılması dijital şiddetin giderek daha görünür hale gelen biçimleri arasında yer alıyor. Yapay zekâ teknolojilerinin gelişmesiyle birlikte gerçek olmayan ancak gerçekmiş gibi gösterilen cinsel içerikli “deepfake” görüntüler de bu tehdidin yeni boyutlarından birini oluşturuyor.
Türkiye Kadın Dernekleri Federasyonu, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda bu tür içeriklerle karşı karşıya kalan kişilere StopNCII.org üzerinden destek alınabileceğini hatırlattı.
Görüntü cihazdan çıkmadan koruma sağlanıyor
StopNCII.org, rıza dışı mahrem görüntü paylaşımını ifade eden “Non-Consensual Intimate Image” istismarına karşı geliştirilen ücretsiz bir araç.
Sistemin temelinde “hash” adı verilen dijital parmak izi teknolojisi bulunuyor. Kullanıcı korunmasını istediği fotoğraf veya videoyu kendi cihazından seçiyor ve içerik için benzersiz bir dijital parmak izi oluşturuluyor. Bu işlem sırasında fotoğraf ya da videonun kendisi StopNCII.org’a gönderilmiyor; içerik kullanıcının cihazında kalıyor. Sisteme yalnızca oluşturulan dijital parmak izi aktarılıyor.
Daha sonra StopNCII.org ile çalışan platformlar, sistemlerine yüklenen görüntüleri kayıtlı dijital parmak izleriyle karşılaştırıyor. Bir eşleşme bulunması ve içeriğin ilgili platformun mahrem görüntü istismarı politikalarını ihlal etmesi durumunda içerik kaldırılabiliyor.
Başvuru tamamlandığında kullanıcıya bir vaka numarası ve PIN veriliyor. Bu bilgiler aracılığıyla başvurunun durumu takip edilebildiği gibi, oluşturulan vaka daha sonra geri de çekilebiliyor.
Deepfake görüntüler de sisteme eklenebiliyor
Dijital şiddetin son yıllarda öne çıkan alanlarından biri de yapay zekâ aracılığıyla oluşturulan sahte görüntüler.
StopNCII.org’un resmi bilgilendirmesine göre bir kişinin kendisini tasvir eden, erişebildiği ve mahrem nitelik taşıyan deepfake ya da sentetik görüntüler de sisteme eklenebiliyor. Platform bu tür içerikleri de rıza dışı mahrem görüntü istismarı kapsamında değerlendiriyor.
Bu özellik, gerçek bir fotoğraf veya videonun izinsiz paylaşılmasının yanı sıra kişinin hiç bulunmadığı bir görüntünün yapay zekâyla üretilerek dolaşıma sokulmasına karşı da bir koruma mekanizması oluşturmayı amaçlıyor.
Kimler StopNCII.org’u kullanabiliyor?
StopNCII.org yetişkinlere yönelik bir sistem olarak çalışıyor. Platformun belirlediği koşullara göre başvuru yapacak kişinin söz konusu görüntüde kendisinin bulunması, görüntüye erişiminin olması ve içeriğin mahrem nitelik taşıması gerekiyor.
Bununla birlikte görüntüdeki kişinin 18 yaşından büyük olması gerekiyor. Başka bir kişi adına görüntü yüklenmesine ise izin verilmiyor.
Türkiye’de 2022’den bu yana kullanılıyor
StopNCII.org Türkiye’de yeni bir uygulama değil. Platform, 28 Kasım 2022’de Meta Türkiye ile Türkiye Kadın Dernekleri Federasyonu iş birliğiyle Türkiye’de hayata geçirildi. TKDF tarafından yapılan açıklamada sistemin, izinsiz paylaşılan mahrem görüntüler de dahil olmak üzere zararlı içeriklerin yayılmasının önlenmesine yönelik küresel bir araç olduğu belirtilmişti.
Federasyonun bugün yeniden gündeme taşıdığı platform, özellikle görüntüler üzerinden tehdit ve şantaja maruz bırakılan kişilerin başvurabileceği dijital destek mekanizmalarından biri olmayı sürdürüyor.
Kapsama ilişkin sınırlama
StopNCII.org’un kapsamına ilişkin önemli bir sınırlama da bulunuyor. Sistem, görüntüleri internetin tamamından otomatik olarak silemiyor.
Dijital parmak izi teknolojisi yalnızca StopNCII.org ile iş birliği yapan katılımcı platformlarda kullanılabiliyor. Bu nedenle daha önce başka bir internet sitesinde ya da platformda yayımlanmış bir içeriğin ayrıca ilgili hizmete bildirilmesi gerekebiliyor. StopNCII.org da hâlihazırda çevrimiçi yayımlanmış görüntüler için öncelikle ilgili platforma bildirim yapılmasını, daha sonraki paylaşımların önlenmesi amacıyla ise içeriğin StopNCII.org sistemine eklenmesini öneriyor.
İzinsiz paylaşıma destek: StopNCII.org
Mahrem görüntülerin rıza dışında paylaşılması, yalnızca özel hayatın ihlali değil; aynı zamanda kişileri tehdit etmek, kontrol etmek ve şantaj altında tutmak için kullanılabilen bir dijital şiddet biçimi. Yapay zekâyla üretilen görüntülerin de bu tabloya eklenmesi, çevrimiçi ortamda rıza ve mahremiyet tartışmasını daha önemli hale getiriyor.
StopNCII.org ise bu alanda önleyici bir araç sunuyor: Bir görüntünün çekilmiş ya da üretilmiş olması, onun paylaşılmasına rıza gösterildiği anlamına gelmiyor.
Kaynak:
- StopNCII.org, “StopNCII.org Nasıl Çalışır?” — sistemin dijital parmak izi oluşturma ve içerikleri eşleştirme süreci.
- StopNCII.org, “Sıkça Sorulan Sorular” — kullanım koşulları, deepfake içerikler ve mevcut görüntülerin bildirilmesine ilişkin bilgiler.
- Türkiye Kadın Dernekleri Federasyonu, “Meta Türkiye ve Türkiye Kadın Dernekleri Federasyonu StopNCII.org’u Türkiye’de Hayata Geçirdi”, 28 Kasım 2022.
- StopNCII.org resmi sitesi — platformun amacı, ücretsiz hizmet yapısı ve hash teknolojisine ilişkin bilgiler.
